Emprender o teu propio camiño como autónomo en España é unha decisión valente que require unha correcta planificación administrativa desde o primeiro día. Darse de alta en Facenda e na Seguridade Social son os dous piares fundamentais para empezar a túa actividade con bo pé e evitar futuras complicacións. Nesta guía explicámosche como facelo de forma clara e sinxela.
Se necesitas un desglose máis exhaustivo, podes consultar o noso manual completo sobre a [alta de autónomo paso a paso](/gl/alta-autonomo).
1. Alta na Axencia Tributaria (Facenda)
O primeiro trámite é comunicarlle á Axencia Estatal de Administración Tributaria (AEAT) que vas iniciar unha actividade económica. Isto faise para que Facenda saiba que impostos che corresponden (IRPF e IVE, principalmente).
- Que necesito? Debes presentar o modelo 036 (declaración censual xeral) ou o modelo 037 (versión simplificada, apta para a maioría de autónomos).
- Que información inclúe? Os teus datos persoais, a actividade que vas realizar (mediante un epígrafe do Imposto sobre Actividades Económicas ou IAE), a localización do teu negocio e o réxime fiscal no que tributarás.
- Prazo: Debes presentar este modelo antes de iniciar a túa actividade. Podes facelo telematicamente co teu certificado dixital, Cl@ve PIN ou DNI electrónico.
Elixir o epígrafe do IAE e os réximes de IVE e IRPF correctos é crucial, xa que determinará as túas obrigas fiscais trimestrais e anuais.
2. Alta na Seguridade Social (RETA)
Unha vez completado o trámite en Facenda, o seguinte paso é rexistrarte no Réxime Especial de Traballadores Autónomos (RETA) da Tesouraría Xeral da Seguridade Social (TXSS). Esta alta é a que che dá dereito a prestacións como a asistencia sanitaria ou a xubilación.
- Que necesito? A alta realízase a través do modelo TA.0521 na sede electrónica da Seguridade Social (Import@ss).
- Prazo: Tes un prazo de ata 60 días naturais antes do inicio de actividade declarado en Facenda para solicitar a alta, aínda que o máis común é facelo xusto despois. A data de alta debe coincidir coa data de inicio de actividade que comunicaches á AEAT.
- Cota de autónomo: Desde 2023, a cota calcúlase en base aos teus ingresos reais (randementos netos). Deberás facer unha previsión dos teus ingresos anuais para determinar o teu tramo de cotización. Esta previsión pode axustarse ao longo do ano.
3. Primeiros Pasos: Facturación e a chegada de VeriFactu
Coas altas completadas, xa podes empezar a facturar! Pero atención, porque o sistema de facturación en España está en plena transformación dixital. A Lei Antifraude estableceu a obrigatoriedade de usar sistemas de facturación verificables, coñecidos como VeriFactu.
Como autónomo, deberás adaptarte a esta normativa. A data límite para que todos os autónomos e micropemes emitan facturas a través dun software compatible é o 1 de xullo de 2027. Isto significa que ferramentas como Word ou Excel deixarán de ser válidas para facturar. É fundamental que elixas un programa de facturación que cumpra cos requisitos técnicos de integridade, conservación e trazabilidade que esixe a AEAT.
Prepárate con antelación para este cambio. Se queres saber máis sobre como che afectará, consulta a nosa guía completa sobre [VeriFactu 2027: Prazos e Guía para Autónomos](/gl/verifactu-2027).